Edebi Medeniyet 
Ebedi Medeniyet
(Okuma süresi: 7 - 13 dakika)
Bunu okudun 0%

cocuk edebiyati 3

cocuk edebiyati 3
Çocuk edebiyatı; “dil gelişimlerine ve anlama düzeylerine uygun, gereksinmelerini de önceleyen bir yaklaşımla, çocuklara yaşam ve insan gerçekliğini sanatsal nitelikli görsel ve dilsel iletilerle sunan, onların duygu ve düşünce dünyalarında etkilenimler uyandıran yapıtlar” olarak tanımlamaktadır (Sever, 2006: 41). Çocuk edebiyatı yapıtları, çocuğun gelişim sürecindeki gereksinmelerinin karşılanmasında önemli bir sorumluluk üstlenir. Kitaplar, 1-2 yaşından itibaren çocuğun görsel ve yazılı araçlarla iletişimini başlatır; çocuğa rengin, çizginin ve sözcüklerin oluşturduğu estetik bir dille yaşam ve insan gerçekliğinin ilk kesitlerini sunar. Nitelikli kitaplar, çocukla yazılı ve görsel kültür arasındaki ilişkinin başlatıcısı olur. Çocukların oynayarak yaşamı ve insanı öğrendiği dönemde nitelikli kitaplar, onların hem toplumsallaşmaları hem dilsel becerilerini ve yaratıcılıklarını geliştirmeleri hem de bilişsel öğrenmeleri için doğal yaşantı ortamları hazırlar (Sever vd., 2007: 3).

“Okulöncesi dönemde, çocuğu kitaba çeken ilk uyaran kitabın görsel dünyası, çocuğa kitabı sevdiren başat öğe de kitabın görsel değeridir” (Sever, 2010: 167).Yaşama ilişkin ilk deneyimlerini görsel metnin tanıklığında gerçekleştiren çocuk için resimlerdeki kahraman/kahramanların nitelikleri önemlidir. Kahraman/kahramanlar fiziksel ve ruhsal özellikleriyle iyi geliştirilmiş olmalıdır. Çünkü bu kahraman/kahramanlar çocuklar için birer özdeşim örneğidir (Sever, 2010: 77).

“Başka bir kişinin özelliklerini, duygu ve davranış biçimlerini, değerlerini ve inançlarını benimseyerek; kendi benliğimize sindirip kişiliğimizin bir parçası, bir özelliği durumuna getirmek anlamına gelen özdeşim her insanın çocukluktan yetişkinlik çağına dek kullandığı bilinçdışı bir olgunlaşma ve savunma düzeneğidir (Öztürk, 2004: 68, 69).

Sever (2003: 57)’e göre insan kişiliğinin biçimlendiği 0-6 yaş dönemde, öykünme (özdeşim), en etkili ve hızlı öğrenme yoludur. Çocukların çevresindeki kişileri özdeşim öğesi olarak seçtiği, onların duygu, düşünce, davranış ve eylemlerine öykündüğü okulöncesi dönemde; çocuğun özgürlük istemlerinin bastırılmadan, öğrenme-bilme gereksiniminin uyarılması ve desteklenmesi gerekir.

Çocuğun öykünerek kendisine model aldığı kahramanın fiziksel görünümünde giyim dikkat çeken bir öğedir. İnsanoğlunun yaşamında önemli yer tutan giyim, zengin içerikli kültürel bir olgudur. Başlangıcında çeşitli tabiatüstü güç ve doğal etkenlerden korunma aracı olarak doğmuş ve gelişmiştir. Zamanla, iklim farklılıkları, teknolojik gelişmeler, toplumların kültürel ve ekonomik yapılarındaki değişmeler, giysilerin farklı niteliklere kavuşmalarına, işlevinin geniş kapsamlı boyutlar kazanmalarına neden olmuştur (Bayraktar, 1998: 1).

Giysiler, koruma işlevlerinin dışında, kişilik ve toplumsal konum belirlemede, süslenme, çevreye ve topluma uyabilmede önemli ipuçları veren simgeler bileşimine dönüşmüşlerdir (Abalı, 2009: 14). Kişinin giyimi yoluyla, o kişinin toplumsal konumu ve değeri, düşünce ve değer yargıları, inancı türünden bilgilere ulaşılabilmektedir. Bu bağlamda, çocuğun özdeşim öğesi olarak seçtiği kahraman/kahramanların giyim biçimleri yoluyla aktardığı ileti özgür düşünebilen, bilimsel ve çağdaş düşünce sistemini benimsemiş, insana ve doğa karşı duyarlı bireyler yetiştirmeye dönük olmalıdır.

Ancak, çocuklar adına yazılan-hazırlanan ve sayıları hiç de küçümsenmeyecek oranlara ulaşan bazı kitap ve dergilerle, çocuklarımızın kendilerine özgü dünyaları ve kişilikleri yadsınarak, çocuklar, güdümlü yetişkinlerce bir düşüncenin bir inancın körü körüne savunucusu, bağımlısı yapılmak istenmektedir. Kitaplar, dergiler çağdışı amaçlar için bir araç olarak kullanılmaktadır. Öte yandan, yalnızca kâr amacıyla oluşturulan kitaplarla da çocukların duyarlıkları örselenmektedir. Çocuğun geleceğe dönük, sevgiyle beslenmesi gereken dünyası; kalın duvarlarla örülmekte, onlara, karma, özensiz bir dille kalıplaşmış, günümüzün çağdaş değerleriyle çelişen birtakım davranışlar aktarılmaktadır (Sever, 2000: 644). Milli Eğitim Temel Yasası ve Çocuk Haklarına Dair Sözleşme yetişkinlerin bu türden eylemlerine karşı çocukların haklarını korumaktadır. Çocuk Haklarına Dair Sözleşme’nin 14/1. maddesine göre, “Taraf Devletler, çocuğun düşünce, vicdan ve din özgürlükleri hakkına saygı gösterirler.”Taraf Devletler çocuk eğitiminin, “çocuğun, anlayışı, barış, hoşgörü, cinsler arası eşitlik ve ister etnik, ister ulusal, ister dini gruplardan, isterse yerli halktan olsun, tüm insanlar arasında dostluk ruhuyla, özgür bir toplumda, yaşantıyı, sorumlulukla üstlenecek şekilde hazırlanması” amacına yönelik olmasını kabul ederler (Madde: 29/d).

Hem Milli Eğitim Temel Yasası hem de Çocuk Haklarına Dair Sözleşme’nin maddeleri, çocuğa özgür bir düşünce ve yaşam alanı sunmayı esas alır. Dini ve felsefi düşüncelerle çocuğu güdümlü kılmaya çalışan, bilimsel ve çağdaş olmayan düşünce ve inanç sistemleriyle çocuğu örseleyen, tek tipleştiren anlayışın karşısındadır. Çocuklara yönelik olarak hazırlanacak kitapların da bu maddelere uygun olarak hazırlanması beklenir.

ARAŞTIRMANIN AMACI

Bu araştırma ile 0-6 yaş dönemi çocuk kitaplarında, görsel metinlerdeki kahramanların giyim biçimleri, Milli Eğitim Temel Yasası ve Çocuk Haklarına Dair Sözleşme’nin maddeleri göz önünde bulundurularak değerlendirilmiştir. Kitaplarda, görsel metinler üzerinde durularak kahramanların giyim biçimleri üzerinden, görsel metinlerin seslendiği yaş grubuna uygun olup olmadığı belirlenmeye çalışılmış, elde edilen bulguların ışığında çocuk kitaplarındaki kahramanların giyim biçimlerinin taşıması gereken özellikler sunulmuştur.

EVREN VE ÖRNEKLEM

Araştırmanın evreni, 2009 yılında yayımlanan 0-6 yaş grubuna seslenen yaklaşık iki yüz elli çocuk kitabıdır. Örneklemi ise, rastlantısal olarak belirlenen sekiz yayınevi tarafından yayımlanan ve yine rastlantısal olarak belirlenen otuz kitaptır.

Kitapların belirlenmesinde yaşlar, 0-2, 3-4, 5-6 olarak gruplandırılmış ve her yaş grubu için, her yayınevinden iki kitap belirlenmiştir. Ancak, çalışma için seçilen yayınevlerinin, belirlenen yaş gruplarında, 2009 yılında yayımlanan kitabı bulunmadığında o yaş grubu ya da gruplarında çalışmaya dâhil edilememiştir.

Belirlenen kitaplardaki resimlerin çözümlenmesinde çalışmanın yapılabilirliği ve okunabilirliği açısından, her bir kitaptaki resimlerin yüzde yirmisi incelemeye alınmıştır. Bu doğrultuda çalışmada otuz kitaptan rastlantısal olarak belirlenen doksan resim incelenmiştir.

Çözümleme için belirlenen kitapların yayınevleri ve seslendiği yaş grupları aşağıdaki çizelgede gösterilmiştir:

Çizelge 1. Kitapların, Yayınevleri ve Yaş Gruplarına Göre Dağılımı

Yayınevleri

0-2 Yaş

3-4 Yaş

5-6 Yaş

Uçanbalık

Ben Minicik Bir Bebektim 1

Yaşasın Kar Yağıyor Bu Dünya Kimin?

Öğretmenimin Sihirli Şapkası Sinderella Olmak İsteyen Çocuk

Mavibulut

 

Kuşumu Kim Kışkışladı? Geçiyordum Uğradım

Hep Yeşil

Anne Ben Kimim?

Zambak

Pıtırcık Çiftlikte

Mumi Resim Yapıyor Kıvırcık Piknikte

Ekmeğin Değeri

Misimisi ile Pisipisi

Temizlik Oyunu

Oynuyor

Timaş Çocuk

 

Kalbin Kilidi

Melekler Beni Seviyor Oruç Tutmayı Seviyorum

Günışığı Kitaplığı

   

Aslı Pazarı Bekliyor Köstebek Kuki

Erdem

   

Ağustos, Eylül, Ekim Bizi İzleyen Kim? Sarı, Kırmızı, Mavi Üzgün Palyaço Titi

Can Çocuk

Doğumgünü Hediyesi

Kadife Tavşan

Eskiler Alırım

Uyurgezer Fil

Jüpiter’in Eteği

Kök

 

Kırmızı Fili Gördünüz mü? Ay

Kırmızı Şapkalı Kız Arkadaş Arıyor Nil Soru Soruyor

VERİ TOPLAMA YÖNTEMİ

Çalışma için veriler, çözümleme bölümleri için araştırma konusu olan döneme ait kaynaklara ulaşılarak sağlanmıştır. Bu doğrultuda, 2009 yılında sekiz yayınevi tarafından yayımlanan 0-6 yaş dönemi çocuklara seslenen otuz kitap örneklem olarak belirlenmiştir. Belirlenen örneklemden her bir kitaptaki resimlerin de yüzde yirmisi çalışmaya alınarak, doksan resmin çözümlemesi; Algirdas Julien Greimas’ın göstergebilimsel yöntemi kullanılarak söylem düzlemi: göstergeler aşamasında gerçekleştirilmiştir.

BULGULAR VE TARTIŞMA

Kitaplardaki resimlerin incelenmesinde Algirdas Julien Greimas’ın göstergebilimsel yöntemi kullanılmış ve çözümlemeler; söylem düzlemi: göstergeler aşamasında gerçekleştirilmiştir. Bu bağlamda resimlerdeki kahramanlar, nesneler, uzam ve zaman tanımlanmış ve resimlerde belirginleşen izlekler sunulmuştur. Çözümlemelere geçmeden önce, resmin desenine ilişkin saptamalar yapılmıştır. Çalışmada inceleme alanını oluşturan kitaplardaki görsel metinlere ilişkin şu sonuçlara varılmıştır:

  • 1. Kahramanlar ve Rolleri: Kahramanlar insan, hayvan ve nesnelerden yararlanılarak oluşturulmuştur. Kahraman bazen bir hayvan bazen de bir nesne olabilmektedir. Örneğin incelenen kitaplardaki resimlerde kahramanların, “Yaşasın Kar Yağıyor” adlı kitapta, fare; “Hep Yeşil” adlı kitapta, şişe; “Kadife Tavşan” adlı yapıtta ise oyuncak tavşan oldukları görülmüştür.

Kahramanların, anne, baba, çocuk, arkadaş, kardeş, dede, büyükanne, palyaço, trafik polisi, satıcı, misafir, bilim adamı, sanatçı, öğretmen, öğrenci gibi rollere büründükleri görülmüştür. Dişi hayvanların resmedilmesinde renkler (pembe, kırmızı, mor gibi), küçük ölçüler (babadan daha kısa boylu anne gibi), geleneksel duruşlar (temizlik yapan, yemek pişiren anne gibi), ayırt edici giyim (kurdeleler, dantel ve elbiseler) ve sevimli yüzlerden yararlanılmıştır. Kitaplardaki resimlerde anne ve baba rollerinin geleneksel bir anlayışla oluşturuldukları görülmüştür. Çalışan bir baba ve evde olan ev işleri gören anne modeli sunulmuştur. “Yaşasın Kar Yağıyor”, “Kadife Tavşan”, “Misimisi ile Pisipisi Temizlik Oyunu Oynuyor”, “Aslı Pazarı Bekliyor” adlı yapıtlardaki resimlerde, anne karakterinin ev kadını rolü üstlendikleri görülmüştür. Sever (2010: 77)’e göre, “Çocuk kitaplarında, çocukların yeni yaşantılar kazanmalarına olanak sağlayan en temel öğelerden biri de öykündükleri kahraman/kahramanlar ve onların nitelikleridir. Kahramanların fiziksel ve ruhsal özelliklerinin abartıya kaçılmadan iyi geliştirilmiş olması, kahramanın öyküdeki olaylara yön veren etkin kişiliği, çocukları kahraman/ kahramanlarla özdeşim kurmaya yöneltir.” Bu bağlamda karakterlerin, çalışan, üreten, yaşamın her alanında yer alan çağdaş bir anlayışla oluşturulmaları beklenmektedir. Kahramanlara yüklenen rollerde cinsiyet ayrımı gözetilmemelidir. Çocuklar kendi cinsiyetlerine ait rolleri görmeli ancak çağdaş yaşamın gerektirdiği şekilde cinsiyetlere anlamlar yüklenmelidir.

  • 2. Kahramanların Giyim Biçimleri: İncelenen yapıtlardaki resimlerin ışığında kahramanların giyimlerini üç genel başlık altında toplamak mümkündür: geleneksel (yerel), kentli ve bir inancın sembolü olan giyim biçimleri. İncelenen görsel metinlerde kadın kahramanlar giyim biçimleriyle kentli kadın imgesi çizmiş olsalar bile, eylemleriyle geleneksel olarak karşımıza çıkmışlardır. “Yaşasın Kar Yağıyor”, “Kadife Tavşan”, “Misimisi ile Pisipisi Temizlik Oyunu Oynuyor”, “Aslı Pazarı Bekliyor”, “Kuşumu Kim Kışkışladı?” adlı yapıtlarda önlükle resmedilen kadın kahramanlar, eve hapsedilen, yemek pişiren, ütü ve temizlik yapan karakterler olarak geliştirilmişlerdir. Günümüzde kadınlar profesyonel rollerin zengin çeşitliliği içinde yer alsalar da kitaplardaki resimlerde, cinsiyetçi tipik işlerle resmedilmişlerdir. Kadın kahramanlar evin içinde ya da yakınında, annelik ve ev kadınlığı ile ilgili uzamlarda yer almışlardır. Resimli çocuk kitaplarıyla ilgili yapılan bir incelemede (Kanatsouli, 1999: 44) bir kadın görüntüsünün en yaygın aksesuarının, koruyucu olarak evrak çantasını tercih eden erkeklerin aksine hem kirden koruyan hem de sosyal tabakadaki yerinin bir sembolü olan, önlük olduğunu göstermiştir. İncelenen kitaplardaki görsellerde önlükle resmedilen kadın kahramanlar giyim biçimleriyle bu görüşü desteklemişlerdir.

“Kalbin Kilidi”, “Melekler Beni Seviyor”, “Oruç Tutmayı Seviyorum” adlı yapıtlardaki görsellerde kadın kahramanların giyimlerinin bir düşünce ve inanca yönelik, ideolojik giyim biçimleriyle oluşturuldukları görülmüştür. Başörtüleri, geleneksel olan başörtüsünün dışında kullanılmıştır. Kadın kahramanların el ve yüzleri dışında vücutlarının hiçbir yeri görülmemektedir. Ev içerisinde dahi kadın bu giyim biçimiyle sunulmuştur. Bu biçimde oluşturulan kitaplar, birtakım kimselerin dini inanışları ile tek tip insan yaratma çabalarının göstergesi sayılabilir. Oysaki görsel metindeki kahramanın giyim biçimiyle aktardığı ileti, özgür düşünebilen, üretici, bilimsel düşünce sistemini benimsemiş ve demokratik yaşama kültürünü edinmiş bireyler yetiştirmeye dönük olmalıdır. Giyim biçimleri ve eylemleriyle kapalı, tutucu yaşam biçimlerinin sergilendiği bu kitaplar, bu tür yaşam ve düşünce biçimleriyle çocuğa model olmaktadırlar. Özerk benlik gelişiminin hızlı olduğu 0-6 yaş evresinde, çocukların sorma-bilme, öğrenme isteklerinin amaca uygun olarak geliştirilmesi, demokratik kültür bilinci edinmelerinde önemlidir. Çocuğu bir düşünceye tutsak ya da düşman kılmaya çalışan, boş inançlara ve yazgıcılığa sürükleyen kitaplar, bu düşünce ve inançların çocuk tarafından yeterince anlamlandırılmaması sonucunda, onun zamanla edilgen, bağımlı bir birey olmasına neden olacaktır . Yörükoğlu (1983: 68-69), çocuk kitaplarında uyulması gereken ölçütlere dikkat çeker ve bu konuda şöyle demektedir: “Çocuk kitapları her türlü kör inanç ve ön yargılardan arınmış olmalıdır. Irk üstünlüğü, din ayrılığı, bağnazlık dolaylı ya da doğrudan aşılanmamalıdır”.

Resimlerdeki erkek karakterlerin oluşturulmasında geleneksel anlayış benimsenmiştir. “Eskiler Alırım”, “Kalbin Kilidi”, “Ay”, “Melekler Beni Seviyor”, “Oruç Tutmayı Seviyorum” adlı kitaplardaki yetişkin erkek kahramanların bıyıklı olarak resmedildikleri görülmüştür. Bıyıklı olarak resmedilen yetişkin erkek karakterler ile yerellik öne çıkmaktadır.

Genel olarak incelenen yapıtlardaki resimlerde kahramanların giyimlerinde sadelik egemendir. Giysilerde renk ve desen oluşturmada kolaylığa kaçılmıştır. “Ağustos Eylül Ekim Bizi İzleyen Kim?” ve “Bu Dünya Kimin?” adlı kitaplarda, kahramanların giyimlerinin mevsime uygun olmadıkları görülmüştür. Bu da kahramanların giyimlerinin özensizce oluşturulduğuna işaret etmektedir. Buna karşın, çocuk kahramanların giyimlerinin çocuğa uygun oldukları görülmüştür. Resimlerde, çeşitli mesleki rollerde karşımıza çıkan kahramanların giyimleri mesleklerini yansıtmıştır.

  • 3. Uzam: Resimlerde kahramanların içinde bulundukları uzam iki ulamda incelenmektedir: Açık uzam ve kapalı uzam. Açık uzam sokak, şehir, doğa, orman, köy, hava alanı, deniz kıyısı, gökyüzü, trafik olarak resimlerde işlenmiştir. Kapalı uzam ise, ev, mutfak, çocuk odası, sınıf, müze, apartman, saray, çalışma odası, atölye olarak karşımıza çıkmıştır. Resimlerde işlenen farklı uzamlar, farklı yaşamlar hakkında bilgi sunmaktadır. “Pıtırcık Çiftlikte” adlı yapıttaki köy yaşamı ile şehirde yaşayan ve belki daha önce hiç köy görmemiş olan çocuk okur, köy yaşamı ile tanışmaktadır. Ya da bunun tam tersi kırsal bir yerde yaşayan bir çocuk “Uyurgezer Fil” adlı yapıtla şehir hayatı hakkında bilgi edinebilmektedir.

İncelenen görsel metinlerde uzamı belirlemede kahramanların giyim biçimlerinden yararlanılmıştır. Resimlerin bir bölümünde kahramanların giyim biçimleri uzama uyum gösterirken, diğerlerinde uzama uyum sağlanamamıştır.

  • 4. İzlekler: Resimlerde doğa, kentlilik, köylülük, mutluluk, sevgi, oyun, sanat, sağlık, merak, kızgınlık, üzüntü, tembellik, misafir, sanayi, trafik, gürültü, bilimsellik, spor, temizlik, çalışkanlık gibi izlekler belirginleşmektedir. “Oruç Tutmayı Seviyorum” ve “Melekler Beni Seviyor” adlı kitaplardaki resimlerde inanç, ibadet ve muhafazakârlık izleklerinin belirginleştiği görülmüştür. Göstergebilimsel yöntemle incelenen resimlerde gerek kahramanların giyim biçimi ve eylemleri bu izlekleri ortaya çıkarmıştır. Bir düşünce ve inanca yönelik iletiler, çocuğa görsel metinler yoluyla aktarılmıştır. Çalışmaya dayanak gösterilen Çocuk Haklarına Dair Sözleşme’nin birinci maddesinde “ 18 yaşına kadar her insan çocuk sayılır’ ve 14/1 maddesinde “Taraf Devletler, çocuğun düşünce, vicdan ve din özgürlükleri hakkına saygı gösterirler” denilmektedir. İncelenen bu iki yapıtta çocuğa tanınan bu hakların istismar edildiği görülmüştür. Sever (2003) “Çocuk Kitaplarına Yansıtılan Şiddet” adlı çalışmasında bu konuda şöyle demektedir: “Yetişkinlerin kitaplardaki dilsel ve görsel iletilerle çocukları kendi doğrularına göre yönlendirmeleri, onları kendi gerçeklerinden uzaklaştırarak edilgen, haklarından habersiz ve gereksinimlerini karşılayamamış kişiler durumuna sokabilir”.

ÖNERİLER

“Çocuk Kitaplarındaki Kahramanların Giyim Biçimlerinin İncelendiği” çalışma, inceleme alanını oluşturan yaş grubu ve nitelikli çocuk edebiyatı yapıtlarının oluşturulması bakımından önemlidir. İncelenen kitaplardaki bulgular, çizerlerin kahraman giyimlerini oluşturmada çeşitlilik göstermeyen benzer model, desen ve renk kullandıklarını; kahramanların uzamla örtüşmeyen giyim öğeleriyle oluşturulduklarını ortaya koymuştur.    Kadın kahramanların giyim öğelerinde toplumsal cinsiyet

ayrımını olumlayan göstergeler bulunmuş, kadın görüntüsünün en yaygın giyim öğesi olan önlük, kadının sosyal tabakadaki yerinin bir simgesi olmuştur. Erkek ise takım elbiseli ya da günlük bir giyimle ve çoğunlukla gelenekselliğin sembolü olan bıyıkla resmedilmiştir. Çalışmada yer alan kitaplardaki görsellerden, sayısı azımsanmayacak bir bölümünde ise, inanç ve düşüncelerin aktarıldığı göstergelere ve çağdaş olmayan giyim biçimlerine rastlanılmıştır. Bu durum görsel metinlerdeki kahramanların giyimlerini oluşturmada duyarlık gösterilmesini gerektirmektedir. İncelenen kitaplardaki görsel metinlerin ışığında kahraman giyimlerinin taşıması gereken özellikler aşağıda sunulmuştur:

Kahramanlar tek tip giyim biçimleriyle değil, farklı yaşam ve düşünce biçimlerinin örneklendiği zengin giyim öğeleriyle oluşturulmalıdır.

Kahramanların giyim biçimleri rollerini (meslekleri) yansıtmalıdır.

Çocuk kahramanlar yetişkinin küçültülmüş bir kopyası olarak değil, çocuğa özgü model, desen ve renklerdeki giyim öğeleriyle resmedilmiş olmalıdır.

Kadın kahramanlar cinsiyetçi tipik işlerle değil, çağdaş yaşamın kadına sunduğu rolleri yansıtan giyim öğeleriyle resmedilmiş olmalıdır.

Kahramanların giyim biçimleriyle aktardıkları iletiler, özgür düşünebilen, bilimsel düşünce sistemini benimsemiş ve demokratik yaşama kültürünü edinmiş bireyler yetiştirmeye dönük olmalıdır.

Kahramanlar inanç ve düşünce sistemine yönelik olmayan, çağdaş giyim öğeleriyle giydirilmiş olmalıdır.

Kahramanlar giyim biçimleriyle çocuğa içinde yaşadığı çevreyi, ülkeyi, dünyayı tanıtmalı; çocuğun bunlarla bütünleşmesini sağlamalıdır.

Kahramanların giyim biçimleri desen, renk, model özellikleriyle benzerlik göstermeyen, zengin çeşitlilikte ve estetik açıdan birbiriyle uyumlu öğelerle oluşturulmalıdır.

Kahramanlar giyim biçimleriyle uzam ve zamana uyum sağlamış olmalıdır.

Bu bilgilerin ışığında çocuk kitabı yazarı, çizeri ve yayınevlerinin görsel metinlerdeki kahramanlar ve giyimlerini oluşturmada, bu konularda duyarlık göstermeleri çocukları nitelikli yapıtlarla buluşturmak adına yararlı olacaktır.

KAYNAKÇA

Abalı, N. (2009) Geleneksellik ve Modernizm Açısından Kılık Kıyafet. İstanbul: İlke Yayıncılık.

Bayraktar, F. (1998) Giyim. Ankara: MEB Yayını.

Kanatsouli, M. (1999) Feminine Figures in Children’s Books.Athens: Patakis, (in Greek).

Öztürk, O. (2004) Ruh Sağlığı ve Bozuklukları. İstanbul: Nobel Yayın Dağıtım.

Sever, S. (2000) “Çocuk Kitaplarında Dilsel ve Görsel Duyarlık”. I. Ulusal Çocuk Kitapları Sempozyumu (Yay. Haz.: Sedat Sever). Ankara: Ankara Üniversitesi Basımevi. s. 631-646.

Sever, S. (2003) “Çocuk Kitaplarına Yansıtılan Şiddet (Milli Eğitim Temel Yasası ve Çocuk Haklarına Dair Sözleşme Bağlamında Bir Değerlendirme)”. Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 35, 1-2.

Sever, S. (2006) “Çocuk Edebiyatı Öğretimi Nasıl Olmalıdır?”.II. Ulusal Çocuk ve Gençlik Edebiyatı Sempozyumu (Yay. Haz: Sedat Sever). Ankara: Ankara Üniversitesi Basımevi. s. 41-56.

Sever, S., Dilidüzgün, S. vd. (2007) İlköğretimde Çocuk Edebiyatı. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Yayını.

Sever, S. (2010) Çocuk ve Edebiyat. İzmir: Tudem.

Yörükoğlu, A. (1983) Çocuk Ruh Sağlığı. Ankara: İş Bankası Kültür Yayınları.

Comments powered by CComment

More articles from this author

Ömer Seyfettin, “11 Mart 1884 günü -Rûmî takvimle 28 Şubat 1299- Balıkesir’in Gönen ilçesinde doğdu.”[2]Ömer Seyfettin’in ilerleyen yaşlarında Gönen özlemini ve çocukluk...
1865 yılında Fatih’in Sarıgüzel Mahallesi’nde doğdu. Babası Menteşeoğulları’ndan Bahaeddin Efendi, annesi zengin bir ailenin yanında evlatlık olarak yetişen Nevber Hanım’dır....
XIX. yüzyılın ikinci yarısında Türk edebiyatı ve siyasî hayatında büyük tesirler meydana getiren vatan ve hürriyet şairi, dava ve mücadele adamı, edip, yazar, gazeteci ve...
Şevval 1290’da (Aralık 1873) İstanbul Fatih’te Sarıgüzel’de doğdu. Babası, küçük yaşta tahsil için Arnavutluk’un İpek kazası Şuşisa köyünden İstanbul’a gelmiş, “temiz” mânasına...
(1873 - 1936) 1 Mehmed Âkif Ersoy, şair, fikir adamı, veteriner, eğitimci, vaiz, hafız, milletvekili, İstiklal Marşı‘nın şairi, millî şair, vatan şairi. 1873‘te İstanbul‘da Fatih...
Odlar Yurdu, Azerbaycan Bakü'de doğdu. Liseden beri edebi ve sanatsal etkinliklerle ilgilendi. Türk ve Irak Türkmen edebiyatının gazete, dergi, şiir koleksiyonları, dergileri ve...
28 Ağustos 1977 yılında doğdu. Çocukluğunu doğanın kucağında konargöçer bir aile de geçiren Arsalan Mirzayı 1983’te Şiraz’a yakın olan Kevar şehrinde eğitme başladı. Eğitimini...
Sona Mahammad gizi Valiyeva, 1962 yılında Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti'nin Sharur ilçesinde doğdu. 1984 yılında bugünkü Azerbaycan Devlet Kültür ve Sanat Üniversitesi'nden mezun...
Orta Asya Türkleri'nin dinî-tasavvufî hayatında geniş tesirler icra eden ve "pîr-i Türkistan" diye anılan mutasavvıf-şair, Yeseviyye tarikatının kurucusu. Ahmed Yesevi’nin tarihî...
Bu Vatan Toprağın Kara Bağrında Sıra Dağlar Gibi Duranlarındır ORHAN ŞAÎK GÖKYAY Türk edebiyatının en usta şairlerinden biri olan ve edebiyatımızda daha çok "Bu Vatan Kimin?"...
1955 yılında Yalvaç (ISPARTA) ’ ta doğdu. İlk ve orta öğrenimini memleketinde yaptı. Yüksek öğrenimini de Kırşehir ve İstanbul’da tamamladı. Çeşitli gazete ve dergilerde (Bizim...
Ömer Lütfi METE Şair, yazar, gazeteci ve senarist. 1950 yılında Rize’nin İyidere ilçesi -eski ismi Aspet diyede bilinen- Fıçıtaşı mahallesinde doğdu. İlk ve orta öğrenimini...
Şair (D. 28 Haziran 1929, Göktepe kasabası / Sarıveliler / Karaman – Ö. 29 Ağustos 2018, İstanbul) 28 Haziran 1929 tarihinde Karaman ili Sarıveliler kazası Göktepe kasabasında...
Aşık Sefil Selimi, Asıl adı Ahmet Günbulut (d. 26 Ağustos 1933, Şarkışla - ö. 30 Aralık 2003, Sivas), yazar, türkü yazarı. İlkokul'dan sonra iki yıl ortaokula devam ettikten...
Ahmet Yılmaz Soyyer’in Şiir Dünyası Yılmaz Soyer, ya da şiir dışındaki çalışmalarıyla A. Yılmaz Soyyer, 1960 yılında Konya’nın Ereğli ilçesinde doğdu. Annesi ve babası o henüz...