Edebi medeniyet 
Ebedi Medeniyet

hayatdediginHerakleitos'u çok severim. Kalbi bir semender gibi yandığından belki de. Ermişlerden, erimişlerden olduğu için.

İnsan her şeyini kaybedince nasıl yaşar? Bunu bu dünyada kaybedecek bir şeyleri olmayanlardan öğrenmek gerek. Herakleitos'tan en çok da. Dünyayı eliyle geri itmişlerden. Hayatın sırrını bulan kişi bana göre Herakleitos. Bulanların kaybettiği, kaybedenlerin de bulduğu o ince neftî çizgide buruşuk elleriyle ara sıra el sallayan bu eski derviş, zaman duvarındaki en kadim dostlarımdan biridir, her gördüğümde "fâni" olduğumu hatırlatır.

Ne garip.. İnsan fâni olduğunu bile bile bağlanır bu dünyanın renklerine, zevklerine ve kokularına. Ölüm gelene dek belki de inanmaz bir türlü öleceğine.

Belki de bunu anlamaz insan, hayâtın ve yaşamanın sadece nefes alıp vermekten ibâret olduğunu sanır. Sûretlere yapışır, aynada hem kendine, hem de ayna dışında gördüklerine âşık olur, peşinden savrulur nice hevesinin, sûretini ve sûretleri gerçek sanır.

Eğip bükemediği, akıp geri dönemediği bir zaman nehrinin içinde ruhuna giydirilen beden elbisesiyle gördüğü bu âleme çakılı kalır. Bir mülteci, yolcu olduğunu bildiği hâlde kendini bu dünyânın öz malı sanır. Rüyada çaldığı hazineleri uyandığında kaybeden insanların şaşkınlığı ve hüznüyle birgün ansızın uyanır ki işte o vakit artık dünyada olmadığının farkına varır.

Yaşamak sadece bir şuur hâli. Nasıl rüyada uyuduğunun farkında değilse öylesine işte... Gözsüz görmenin, elsiz tutmanın rüyâsı içinde...

Varlığı kaybetmenin insana verdiği hüzün nedir acaba? Aziz Mahmud Hüdâî Hazretleri “varlığını” terk ederek ulaşmış asıl varlığa.

Fakat nasıl?

Çokca tasavvuf kitapları karıştırmaya gerek yok bence bu hâli anlamaya. İnsan kendine, kendindeki kendine dönünce anlayabilir pekâlâ bunu.

İnsan nasıl rüyâsını yalnız kendi görüyorsa bu hayâtı da öyle yaşıyor. Aynı evde, aynı şehirde, aynı ülkede, aynı dünyada ve aynı âlemde yalnız yaşamıyor gözükse de, insan şu hâliyle ya kocaman bir hep yahut kocaman bir hiç.

Her gölge kendi bedeninin ardından yürüyor, her göz kendi manzarasına bakıyor, her ânın zaman duvarındaki çerçevesi hep kendine özgü. Kimse kimsenin yerine acıkmıyor, uyumuyor, düşünmüyor, ibadet etmiyor, anlamıyor, yaşamıyor ve ölmüyor. İnsan böylesine bir çokluk içinde biricik ve tek…

Yaşamak, insanın insanlığına özgü o ruhsal çemberini ya daraltmak yahut yükseltmek için bir araç sadece. Sanat da, mûsikî de, vatan da, ülke de, dostluk da, sohbet de bunun için var. Hatta bir fincan kahvedeki o kırk yıllık muhabbet dahî.

Farkında değil insan, bulduğu güzellik, kahvede değil duyduğu hazda. Saydığı hatır kırk yılda değil, kâlü belâda. Kahveden çok zevk edindiği o fincanda hayatın gerçek tadı. Güzeli yudumladığı, kendini bir yerlerden hatırladığı o zarif kapta.

Ölmeden evvel ölmenin sırrı nedir erenler bilir elbet ama bana kalırsa bu hayâtı da rüyâda olduğunun bilincinde yaşamak olmalı o uyanış. Kendisine verilen duyular yanıltmamalı insanı uykuda olduğuna, yaşadığının rüyâ olduğuna dair. Çünkü yaşamak değil asl olan, rüyâ olan bu hayâtın sadece sınanmaktan ibaret olduğunu anlamak.

Böyle olunca yaşamanın sadece nefes alıp vermekten, zevkler, renkler, hırslar ve hevesler peşinde koşmaktan ibâret olmadığını çabucak anlayabilir pekâlâ. Gerçek hazinenin şuur açıklığı olduğunu, gerçek beslenmenin ruhu beslemek olduğunu anlar.

Şu hâlde kahve ile birlikte bir yudum inşirah sunmalı ruhlara dostlar. Bu kavgalar, bu kaos, bu yangın ve kan deccâliyetin insana örttüğü kara bir pelerin. O pelerinin kalkıp Hakk’ın zail olması bizim uyanmamıza bağlı.

Birbirimizi diri tutmanın yolu bu negatif enerjiyi kaldırmak üzerimizden.. Kavganın üzerine bir kavga, döğüşün üzerine de bir döğüş eklememek ve eklenmemek o şeytan bacağına.

Boş yere “Ya hayrı konuş yahut sus!” demiyor büyükler. Ruhumuzun kanatlanan noktalarına saldırıyor her ân iblis ordusu. Rüyâdayız doğru ama hissedebilen, acıkan, uyuyan, elem duyan bir bedenin içerisinde ve bir sahnenin ortasındayız. Rolümüzden de, mesuliyetlerimizden de kaçamayız.

Vazifemiz bu dünyada ve âlemde Allah’ın nizâmını ve şeriatını hâkim kılmak. Ruhumuzun asıl vatanı Hak evet fakat bu dünyadaki vatanımızı da sevmeden evvel bilmemiz şart.

Yahya Kemâl o eşiz şiirlerinde bize misak-ı millîyi değil asıl vatanımızın ve halklarımızın sınırını tek tek çizmiş. Bütün bu ülkelerden ve bu ülkelerin halklarından ve o halkların medeniyet birliğinden kendimizi hâli göremeyiz.

İşte bu şuur içinde şeytanın düzeni ve huyu olan kavga, kaos ve münakaşa tavrından uzak, düşünerek hikmeti söyleyen, birbirine sabrı ve hakkı tavsiye eden bir toplum olabilmeliyiz tekrar. Bu akla ulaşmamız şart.

Bunu yapmak için milletvekili, profesör yahut yüksek bir makama gelmemize gerek yok. Sadece güler yüz, dua, tefekkür, nezaket ve insanlara, hayvanlara karşılıksız hürmet ve hizmetle tekrar o eski ruhumuza kavuşabiliriz.

Boş yere “tebessüm sadakadır” denmiyor ve sadakanın kaç türlü belâyı savuşturduğu da bir vakıa. Siyâsiler bilmeli ki oy değil dua almaktır esas olan. Nice nice sultanlar hep bu nicelik sevdaları yüzünden tahtlarından oldular. Oysa bizim devlet geleneğimizde ve ontolojimizde “nicelik” değil “nitelik ve liyâkat” esastır. Bu konuda hakkı teslim eden ülkelerin elbette ki sırtı yere gelmez.

Kesrette kaybolmamanın tek tutkalı sevgi. Bizi birbirimize ve vatanımıza hatta dine ve inanca bağlayan tek iksir sevgi. Boş yere sufiler hep bunu zikretmemişler.

Sevmek ama körü körüne ve uykuda değil…

Uykuda uyanık kalarak…

Sevmek bir şuur hâli, şuur ise uyanıklık..

Uyanıklık bir bilinç hâli, bilinç ise okuma…

Okuma bir tefekkür hâli, tefekkürse ibâdet

İbadet bir taat hâli taat ise secde..

Secde bir namaz hâli, namaz ise ANLAMAK…

Anlamak bir şükür hâli, şükür ise rıza…

Rıza bir muhabbet hâli, muhabbet ise aşk.

Aşk bir hasret hâli, hasret ise vuslat…

Vuslâta ne gerek var ki;

Mâdem ki sevgili her ân bize yâr…

Kalksın artık aramızdan gaflet denilen sen ben davası, kavga denilen ağyar…

Halklarımız ve ülkelerimiz tek tek helâk olmadan...

Kadirşinaslıkla efendim…

Sâliha MALHUN

Yazar Hakkında

Saliha MALHUN

Bu yazarın diğer makaleleri

Yorum ekle


Güvenlik kodu
Yenile