Edebi Medeniyet 
Ebedi Medeniyet
(Okuma süresi: 3 - 6 dakika)
siir yazmak1)ZİHNİYET : Şiirin yazıldığı döneme ait sosyal, siyasi, ve kültürel özellikleri şiirinzihniyetini oluşturur.
2)ŞİİRDE AHENK: Şiirin ölçüsü, uyağı, redifi, asonans, aliterasyon, gibi ses tekrarlarıahengi oluşturan unsurlardır.
3)ŞİİR DİLİ : Şairlerin süslü ya da süzsüz(sade), duru ya da karmaşık anlatımları şiirdilini oluşturur.Edebi sanatlar şiirin estetiğini artırır.
Add a comment

(Okuma süresi: 7 - 14 dakika)

miracnameLitvanya Tatarlarına ait el yazmaları mirasından günümüze ulaşan önemli kültür hazinelerinden birisi Kitab türündeki el yazmalarıdır. XIV. yüzyılın sonlarından itibaren Litvanya topraklarına yerleşen Tatar toplulukları, çeşitli sebeplerle XVI. yüzyıldan itibaren ana dillerini kaybetmeye başlamışlardır. Unutulan dilin yerini ise o coğrafyada konuşulmakta olan Slav dilleri almıştır. Bu süreç içerisinde Litvanya Tatarları dinî ibadetlerini yerine getirebilmek için İslam dini ile ilgili metinlerin çevirilerine ihtiyaç duymuşlardır. Böylece Arap harfleriyle yazılmış İslamî metinlerin Slav dillerine çevirisinden oluşan bir Litvanya Tatarları el yazmaları geleneği oluşmuştur. Kitab, Tefsir, Hamail, Tecvid gibi türlerden oluşan bu el yazmaları içerisinde Kitab türünün ilgi çekici bir yeri vardır. Arap harfli Slav dilleriyle yazılmış ve Kitab olarak adlandırılan bu metinlerin içinde çeşitli dinî hikâyeler, Müslümanların dinî ihtiyaçlarıyla ilgili bilgiler, tören tasvirleri gibi konular yer almaktadır. Kitab türünün içinde yer alan metinlerden biri de Eski Anadolu Türkçesi dönemine ait miraçname metnidir.

Add a comment

(Okuma süresi: 6 - 12 dakika)

kirgizistan cocuklari1917 Ekim Devrimi’ne kadar daha çok sözlü edebiyat biçiminde gelişen Kırgız edebiyatı, bu tarihten itibaren hızlı bir değişim ve gelişim süreci içine girmiştir. Yeni kurulan düzenin halka benimsetilmesi ve Sovyet tipi yeni insan modelinin yaratılabilmesi konularında edebiyatçılar önemli görevler üstlenmişlerdir. Çağdaş Kırgız edebiyatının oluşum yılları kabul edilen 1920-1940 yıllarından başlayarak edebiyatçılar Komünist Parti ile birlikte hareket etmiş, partiden aldıkları direktifler doğrultusunda ortaya koydukları eserlerle topluma yön vermeye çalışmışlardır. Çağdaş Kırgız edebiyatının başlangıcı aynı zamanda çağdaş çocuk edebiyatının da başlangıcıdır.

Add a comment

(Okuma süresi: 10 - 20 dakika)

sari saltuk hasan aktasSaru Saltuk, Anadolu ve Rumeli’de İslâmiyet’in temellerini atmış misyon sahibi büyük bir şahsiyettir. Hacı Bektaş-ı Velî nasıl ki Anadolu’nun kutbu ise Saru Saltuk da Rumeli’nin kutbudur. Onun misyonu şiirde kendi şahsiyeti gibi batınî bir mektep doğurmuştur. Bir muamma olan yaşamının ve ölümünün üzerinden yüzyıllar geçmesine rağmen, Anadolu ve Rumeli topraklarında Saru Saltuk efsanesi devam etmektedir ve buralarda Saru Saltuk’a ait makamların sayısı belli değildir. Türk edebiyatında onun efsanevi kişiliği ve misyonuyla ilgili epeyce şiir yazılmıştır. Saru Saltuk’la ilgili ilk şiire Muhyiddin Dolu’nun şiirlerinde rastlanır. Modern dönemde Saru Saltuk’u ilk fark eden ve şiir yazan Yahya Kemal olmuştur. Yahya Kemal ile Saru Saltuk adeta yeniden keşfedilmiştir. Bu dönemde hemen her düşünce ve ideolojiden şair onunla ilgili şiir yazmıştır. Bu, bir anlamda yeni şiire tarihsel bir temel ve epistemoloji oluşturma çabalarıdır. Tarih, en iyi şiirle anlaşılır. Biz, bu tebliğimizde işte bu şiirlere yer vereceğiz ve bu şiirler ekseninde Saru Saltuk’u anlamaya ve anlatmaya çalışacağız.

Add a comment

(Okuma süresi: 22 - 43 dakika)

divan sairleri nasil yazaiyorduKime kim aşk işi olur pîşe

Okumak yazmak olmaz endîşe

Şem’î1

Divan şairlerinin şiirlerini (gazel, mesnevi, kaside vb.) nasıl yazdıklarına ilişkin tarihi belgeler, vesikalar, günlükler, notlar, ayrıntılı tutulmuş yazma pratikleri, bu konuyu işleyen şiirler var mıdır? Bu sorunun cevabı her zaman merakımızı mucip olmuştur. Soruya olumlu bir cevap vermek pek zordur.

Add a comment

(Okuma süresi: 2 - 3 dakika)

siir yazmakPek çok dostum, öğrencim, okuyucum zaman zaman şiir çalışmalarını bana gösterir, fikrimi edinmek isterler.

Bilhassa aruz ile yazanlar, bazen bir gazel, bazen bir beyit, bazen bir kıta üzerinde kendilerindeki şiir yeteneği hakkında birkaç kelam etmemi de beklerler. Hemen hepsine çok okumalarını ve az yazmalarını tavsiye ederim. Aruz ile yazmanın şart olmadığını da ilave ederim. Çünkü aruzu tercih eden şair adayı gençlerden çoğunun kullandığı dil, kendi çağının, yaşının ve yaşıtının dili değil, neredeyse ağdalı bir Osmanlı Türkçesini andırır. Aruz ile yazmanın tabii neticesidir bu. Eğer vezin kaygınız var ise Osmanlı Türkçesinin kelimeleri sökün edip gelir mısralarınıza.

Add a comment

(Okuma süresi: 3 - 6 dakika)

Prof Dr Mehmet Mehdi ErguzelAdalet, hakkı gözetmektir, herkese hakkını “alnının teri kurumadan” vermektir. İnsanlık tarihi belki de adalet arayışının tarihidir. Adalet; insaftır, merhamettir, haddi aşmamaktır. Adalet, herkese yakışır. En çok da kendisine hük­metme mesuliyeti verilenlere... “ Adl ü dâd eylemek” kusurla­rın tecziyesinde aftan yana temayül göstermektir.

Kimine göre adalet, bir hayaldir. Ama insanlık, asırlar­dır bu hayal güzelin ardı sıra koşmaktadır. Ve her ne hikmetse adalet talipleri bu hayal kuşun kanatları altında huzur bulaca­ğı ümidi ile koştururken kendini adalet diye vahşi bir atmaca­nın pençeleri arasında bulmaktadır.

Add a comment

(Okuma süresi: 9 - 18 dakika)

siir02Bir Şair Öldü” başlıklı yazım[1]beklemediğim kadar tenkit edilince kendimi bu yazıyı yazmaya mecbur hissettim. Okumamış olanlar bulunabilir, o yazıyı Öğretmen Şair Sadık Çakırsipahi’nin vefatı üzerine kaleme almıştım. Dört satırlık vefat haberinde, kendisinden “Çankırı edebiyatına önemli katkılar sunan, şair ve yazar kişiliği ile tanınan emekli öğretmen” olarak söz ediliyordu.[2]Merak edip internetten araştırdığımda bir iki fotoğrafı, kendi okuduğu birkaç şiiri[3]ve sahaflara düşmüş kitaplarının kapak[4]ları dışında derli toplu bir bilgi bulamayınca üzülmüştüm. Haberde özgeçmiş yoktu; kitaplarından söz edilmemiş, şiirlerinden tek bir örnek bile verilmemişti. Birçok insan öldükten sonra kıymete binerken, -şiirlerine bakıldığında iyi bir şair olduğu anlaşılan- Sadık Çakırsipahi, öldükten sonra da kıymetlendirilememişti.

Add a comment

(Okuma süresi: 2 - 4 dakika)

dusunme sanatŞiiri çözmeye kalkarak lime lime etmenin hiçbir anlamı yok. Çözme! Gör. Anla! (Wittgenstein ağabeyim değil miydi bize “Düşünme, gör” diyen?) Şiiri otopsi masasına yatırabilirsiniz elbette, röntgenini de çekebilirsiniz. Yine, Wittgenstein, örümcek ağını kaba parmaklarıyla anlamaya çabalayanları uyarmıştı. Dikkat! Şiir eleştirilecek, yoldan çekilin, eleştiri denen greyder, düzleyecek şiiri! Pencerelerden kafalarınızı uzatmayın, eleştirmen havaya ateş edecek, bir yerinize gelmesin!

Add a comment

(Okuma süresi: 10 - 19 dakika)

siir okuma yazmaSelim İleri'nin tek şiir kitabının yıllar sonra yeniden yayımlanmasıydı. İlk baskısı 1987'de yapılan Ayışığı, “gizli kalmış bu şiirleri uzun zamandır arayanlar için” yeniden gün yüzüne çıktı. İleri'nin pek bilinmeyen bu şiir kitabından hareketle, Türk edebiyatında yolu şiire uğramış ama düzyazıda ustalaşmış isimlere göz attık.

Selim İleri bugün edebiyatımızın en önemli romancılarından. Yazın hayatına öyküyle başlamış, ilk kitabı Cumartesi Yalnızlığı 1968 yılında yayımlanmış. Kendisini öykü ve romanda kanıtlamış olan İleri, neden şiir kitabı yayımladığı ile ilgili olarak şunları söylüyor:

Add a comment

(Okuma süresi: 11 - 22 dakika)

gazeller ve askBiz güzellersiz olmazız Ahmed

Bülbülüz gülsitânsız olamasız

Ahmet Paşa

Dede Efendi’nin güfte yazarını bilmediğim hicâz yörük semâisinin sözlerinin bir bölümü şöyle:

Add a comment

Odlar Yurdu, Azerbaycan Bakü'de doğdu. Liseden beri edebi ve sanatsal etkinliklerle ilgilendi. Türk ve Irak Türkmen edebiyatının gazete, dergi, şiir koleksiyonları, dergileri ve...
Sona Mahammad gizi Valiyeva, 1962 yılında Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti'nin Sharur ilçesinde doğdu. 1984 yılında bugünkü Azerbaycan Devlet Kültür ve Sanat Üniversitesi'nden mezun...
Orta Asya Türkleri'nin dinî-tasavvufî hayatında geniş tesirler icra eden ve "pîr-i Türkistan" diye anılan mutasavvıf-şair, Yeseviyye tarikatının kurucusu. Ahmed Yesevi’nin tarihî...
Bulut bulut bembeyaz bir rüyadır çocukluk. Sonraya sadece ha­tırlananlar kalır. Kenarı tırtıklı sararmış fotoğraflardır vesikaları! Ve yakın akraba sohbetlerinde, "Ben...
Sert rejimler ve onların değişimi çabaları ile dolu ürkütücü ve bir o kadar da hayranlık uyandırıcı bir tarihe, insanlık tarihinin en cesur ama felâketli deneyimlerine sahip...
Bir zamanlar Avrupa'da fizikçiler arasında önemli bir tartışma vu­ku bulur. Kâinattaki varlıklar acaba kendi içine mi bükülüyor? Eğer öyleyse onları çeken bir boyut olmalı ve bu...
"Aslanın vücudu, yediği hayvanlardan mürekkeptir". Valery'nin, şairin, ken­dinden önce gelen şairlerle ilgisini anla­tan bir sözü. Fakat bu söz, şiir dışı alan­larda da geçerli....
1955 yılında Yalvaç (ISPARTA) ’ ta doğdu. İlk ve orta öğrenimini memleketinde yaptı. Yüksek öğrenimini de Kırşehir ve İstanbul’da tamamladı. Çeşitli gazete ve dergilerde (Bizim...
Ahmet Yılmaz Soyyer’in Şiir Dünyası Yılmaz Soyer, ya da şiir dışındaki çalışmalarıyla A. Yılmaz Soyyer, 1960 yılında Konya’nın Ereğli ilçesinde doğdu. Annesi ve babası o henüz...
Şair (D. 28 Haziran 1929, Göktepe kasabası / Sarıveliler / Karaman – Ö. 29 Ağustos 2018, İstanbul) 28 Haziran 1929 tarihinde Karaman ili Sarıveliler kazası Göktepe kasabasında...
Bu Vatan Toprağın Kara Bağrında Sıra Dağlar Gibi Duranlarındır ORHAN ŞAÎK GÖKYAY Türk edebiyatının en usta şairlerinden biri olan ve edebiyatımızda daha çok "Bu Vatan Kimin?"...
Genç, beyaz, gürbüz kadın, tıpkı zalim âşığının hışmına uğramış evvel zaman cariyesine benziyordu... Soluk basma entarisi parça parçaydı. Gür, kıvırcık, kumral saçları, mermer...
Sadettin Kaplan, 1944 senesinde Ağrı‘nın Patnos ilçesinde dünyaya gelmiştir. İlkokulu Patnos’da okudu. Ortaokulu parasız yatılı olarak Erzurum Lisesi’nde okuduktan sonrasında...
Şair, Yazar ve Gazeteci. Gazeteci yazar Osman Olcay Yazıcı 1953 Trabzon Sürmene doğumluydu. Osman Olcay Yazıcı, 1953’te Trabzon’un Sürmene ilçesine bağlı Küçükdere Nahiyesinin...
Eskişehir’de doğdu. Eskişehir Ziya Gökalp ilkokulunu(1980), Eskişehir İmam-Hatip Orta ve lise kısmını (1987) bitirdikten sonra Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler...